Sjómennska

Á sjó má sumt alls ekki bregðast. Hverju treystir þú vél fyrir, og hverju ekki?

Sjómennska, útvegur og orkuskipti

Kjarni

Orkuskipti eru ekki aðeins Excel-skjal. Á sjó skipta þyngd, veður, kuldi, öldur, hleðsla, viðhald og öryggismörk máli. Hér neyðir þú gervigreindarútreikning niður í íslenskan raunveruleika.

Góð ráð áður en þú byrjar

Góð ráð áður en þú byrjar: Mannlega akkerið snýst um hugsun þína, ekki rétta stafsetningu, fallega framsetningu eða fullkomið verk. Þú mátt nota upplestur eða talgreini ef það hentar þér betur, og það er í lagi að gera mistök. Veldu dæmi sem þér líður vel með að deila. Í vélræna uppbrotinu máttu nota hvaða gervigreindartól sem er; ókeypis aðgangur dugar og þú þarft enga áskrift.

Mannlega akkerið

Skrifaðu fyrsta hluta verkefnisins án gervigreindar. Markmiðið er að búa til mannlegt viðmið sem síðar er hægt að bera saman við vélræna greiningu. Textinn á að vera persónulegur, sprottinn úr þinni eigin reynslu og nógu nákvæmur til að gervigreindin geti ekki einfaldlega skipt honum út fyrir almenna samantekt.

Lýstu báti, sjómennsku, veiði, höfn eða rekstri sem þú þekkir eða vilt skilja. Skrifaðu um eldsneyti, drifbúnað, veður, vinnuaðstæður og hvað má alls ekki bregðast þegar fólk er úti á sjó.

Umfang

1.000 orð hið minnsta, nema kennari ákveði styttri prófunarútgáfu.
Engin gervigreind, engin sjálfvirk endurritun og engin vélræn þýðing.
Notaðu eigin dæmi og eigin orð, og segðu skýrt frá því sem þú ert óviss um.

Hafðu þetta með

Hvað þú veist eða heldur áður en gervigreindin kemur að verkinu.
Hvaða reynsla, minning, líkamleg athugun eða staðbundin þekking mótar afstöðu þína.
Hvaða þremur spurningum þú vilt láta gervigreind ögra í næsta skrefi.

Mat

Kennari metur ekki hvort textinn sé fullkominn. Hann metur hvort mannleg rödd, dómgreind nemandans og raunverulegt samhengi séu nógu skýr til að standast samanburð við vélrænt úttak síðar í verkefninu.

Vélræna uppbrotið

Láttu gervigreind reikna hvað þarf til að breyta tilteknum báti úr dísil yfir í rafmagn: orkuþörf, rafhlöðuþyngd, drægni, hleðsluinnviði, kuldaáhrif og öryggisvöru.

Fyrirspurn til gervigreindar

Þetta er tilbúinn rammi sem þú notar í Skrefi 2. Hann agar gervigreindina með því að gefa henni hlutverk, verkefni, takmarkanir og sannprófunarspurningar, í stað þess að spjalla frjálst. Afritaðu hann, prófaðu, og lagaðu hann svo hann passi þínu eigin verkefni.

Hlutverk

Þú ert gagnrýninn aðstoðarmaður í Tækniseiglu-flokknum Sjómennska. Þú átt að víkka greiningu nemandans án þess að taka ábyrgðina af honum.

Verkefni

Greindu raunhæfi rafvæðingar eða orkuskipta fyrir bát undir íslenskum aðstæðum.

Takmarkanir

Taktu tillit til kulda, öldu, hleðsluinnviða og öryggisvara.
Aðgreindu grófan útreikning frá verkfræðilegri hönnun.
Merktu hvaða gögn þarf frá raunverulegum báti áður en niðurstaða er nothæf.

Sannprófunarspurningar

Sannprófunarspurningarnar 3 fylgja með þegar þú afritar. Þú svarar þeim í skrefi 3.

Ábyrgðarskjalið

Ábyrgðarskjalið er lokahlið verkefnisins. Hér sýnir þú að þú getur notað gervigreind án þess að fela þig á bak við hana. Allar fullyrðingar sem lifa áfram í lokaafurð þurfa sannprófun, skýran fyrirvara eða meðvitaða höfnun.

Finndu hvar útreikningurinn gæti skilið skipstjóra eftir straumlausan í aftakaveðri. Í ábyrgðarskjalinu tengir þú tölur við raunverulegar íslenskar aðstæður og skýrir hvaða ákvörðun má ekki byggja á gervigreind einni saman.

1. Gervigreindarferill

Skráðu hvaða tól var notað, hvaða kvaðningar (e. prompt) voru prófaðar, hvað breyttist milli útgáfna og hvaða hlutar úttaksins virtust fyrst sannfærandi.

2. Sannprófun

Notaðu að minnsta kosti þrjár óháðar stoðir eftir eðli verkefnisins: frumheimild, opinber gögn, fræðilega heimild, eigin útreikning, líkamlega prófun, sérfræðingsmat eða samanburð við mannlega reynslu.

3. Villur og blindsvæði

Svaraðu þessum spurningum:

Hvaða forsenda breytist mest í köldu veðri?
Hvar vanmetur gervigreindin rekstrarhættu?
Hvaða öryggismörk þarf skipstjóri að setja áður en tæknin er prófuð?

4. Höfnun

Nefndu minnst tvö atriði sem þú hafnar úr gervigreindarúttakinu. Útskýrðu hvort þau voru röng, ósönnuð, siðferðilega veik, of almenn eða einfaldlega ekki í samræmi við mannlega akkerið þitt.

5. Ábyrgðaryfirlýsing

Ljúktu með stuttri yfirlýsingu í fyrstu persónu: hverju þú tekur ábyrgð á, hvað þú veist ekki enn og hvaða ákvörðun þú myndir ekki framselja til gervigreindar.

Núna er komið að þér. Æfingin er brúin milli skrefs 2 og skrefs 3.

Fara í æfingu

Fyrir kennara, hæfnilína: Jaðarlæsi

Þetta er einingin öll: akkeri, uppbrot, ábyrgð. Vinnan sjálf fer fram utan þessarar síðu.

Næsta einingKrísustýring →