Dæmi: Útfyllt ábyrgðarskjal
Skáldað dæmi (æfing, ekki raunveruleg neyð). Sýnir væntan gæðastaðal: forgangsröðun, greiningu á villu vélar og ábyrgð. Nemandi: Logi, 18 ára, á æfingum með björgunarsveit. Sviðsmynd: hópur villtur í óveðri, misvísandi uppfærslur.
1. Samanburður við mannlega akkerið
Í Skrefi 1 sagði ég að ég treysti helst á að staðfesta grunnstaðreyndir áður en ég bregst við. Það reyndist lykillinn: vélin gaf mér þrjár misvísandi staðsetningar á hópnum og ég neitaði að senda mannskap af stað fyrr en ein var staðfest.
2. Honest Oracle — eftirárýni
- Ofskynjað (e. hallucination) verklag: Vélin lagði til að „senda alla tiltæka af stað strax í allar áttir“. Það stríðir gegn því sem ég lærði, að dreifa öllum í óstaðfestar áttir í óveðri stofnar björgunarfólki sjálfu í hættu. Ég hafnaði því.
- Mögnun ringulreiðar: Í stað þess að skýra gaf vélin fleiri og fleiri uppfærslur í einu sem stönguðust á. Það jók álagið. Ég valdi að hægja á og staðfesta eitt atriði í einu.
- Dómgreindin sem greip: Þjálfun mín sagði mér að staðfesta staðsetningu og veður áður en mannskapur fer út. Það greip villuna í tillögu vélarinnar.
3. Hvar brást vélin, hvar greip maðurinn?
| Augnablik | Hvað vélin lagði til | Hvað var rangt | Hvernig dómgreind greip | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Upphaf | „Senda alla strax í allar áttir“ | Stofnar björgunarfólki í hættu | Beið staðfestingar á staðsetningu | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Miðbik | Þrjár stangandi staðsetningar | Misvísandi, engin staðfest | Krafðist einnar staðfestrar áður en brugðist var við | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Lok | „Ástandið undir stjórn“ | Of snemmt, óstaðfest | Hélt vöku þar til hópurinn var talinn | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| (Tafla til útfyllingar) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Ályktun: hefði ég fylgt vélinni í blindni hefði ég dreift fólki í óstaðfestar áttir í óveðri. Það hefði getað búið til fleiri þolendur í stað þess að bjarga fólki.
4. Höfnun
- „Senda alla strax í allar áttir“, hafnað: hættulegt verklag, óstaðfestar áttir.
- „Ástandið undir stjórn“, hafnað: ótímabær fullyrðing, ekki staðfest.
5. Ábyrgðaryfirlýsing
Ég stend við að hafa beðið eftir staðfestingu áður en mannskapur fór út. Það var rétt forgangsröðun þótt það kostaði tíma. Ég myndi næst biðja vélina strax um EINA uppfærslu í einu. Þá ákvörðun að senda fólk út í hættu myndi ég aldrei framselja vél. Hún á að liggja hjá manneskju sem ber ábyrgð, því undir álagi er öryggið ekki hraði heldur ábyrg dómgreind.